کتاب پابرهنه ها تمرین انقلاب می کنند اثر گونتر گراس

معرفی کتاب پابرهنه‌ها تمرین انقلاب می‌کنند

پابرهنه‌ها تمرین انقلاب می‌کنند نمایشنامه‌ای از گونتر گراس، نویسنده آلمانی و برنده جایزه نوبل ادبیات، است که به یکی از رویدادهای مهم تاریخ آلمان شرقی بازمی‌گردد: قیام کارگران در ۱۷ ژوئن ۱۹۵۳. گراس در این نمایشنامه، به جای بازسازی مستقیم یک واقعه تاریخی، گروهی از کارگران معترض را در برابر گروهی از هنرمندان و روشنفکران قرار می‌دهد و مسئله دشوار رابطه میان هنر، سیاست و مسئولیت اجتماعی را پیش می‌کشد.

در مرکز نمایشنامه، برتولت برشت قرار دارد؛ نمایشنامه‌نویس و شاعر کمونیست آلمانی که در آن زمان در برلین شرقی زندگی می‌کرد و مشغول کار روی اقتباسی از نمایشنامه کوریولانوس شکسپیر بود. کارگران معترض از او انتظار دارند از اعتبار و نفوذ خود برای حمایت از جنبش آنها استفاده کند، اما برشت در برابر تصمیمی قرار می‌گیرد که پیامدهای سیاسی و شخصی آن برایش روشن نیست.

گراس از این موقعیت تاریخی برای ساختن نمایشی درباره فاصله میان روشنفکر و مردم، هنر و عمل سیاسی، آرمان و واقعیت استفاده می‌کند. فضای نمایش نیز عمداً به صحنه تئاتر نزدیک است؛ جایی که یک نمایش درباره انقلاب در حال تمرین است، در حالی که خودِ انقلاب بیرون از صحنه جریان دارد.

خلاصه کتاب پابرهنه‌ها تمرین انقلاب می‌کنند

ماجرا در برلین شرقی و در روزهای قیام ۱۷ ژوئن ۱۹۵۳ اتفاق می‌افتد. گروهی از کارگران در اعتراض به شرایط موجود دست به اعتراض زده‌اند و خواسته‌های آنها به سرعت رنگ سیاسی پیدا می‌کند. در همین زمان، برتولت برشت و گروه تئاتری‌اش در حال تمرین اقتباسی از کوریولانوس هستند.

ورود کارگران معترض، تمرین تئاتر را از مسیر عادی خود خارج می‌کند. آنها از «رئیس» می‌خواهند از شهرت و نفوذ خود استفاده کند و به خواسته‌های آنان صدا بدهد. اما برشت با موقعیتی روبه‌رو شده که نمی‌تواند به سادگی درباره آن تصمیم بگیرد. حمایت از معترضان می‌تواند پیامدهای سیاسی سنگینی داشته باشد و سکوت نیز به معنای چشم پوشیدن از مسئله‌ای است که درست در برابر او اتفاق می‌افتد.

در نتیجه، تئاتر و خیابان به دو صحنه موازی تبدیل می‌شوند. در یک سو، بازیگران مشغول تمرین داستان شورش و جنگ قدرت در نمایش کوریولانوس هستند و در سوی دیگر، کارگران واقعاً دست به اعتراض زده‌اند. این هم‌زمانی به گراس امکان می‌دهد فاصله میان انقلاب روی صحنه و انقلاب در زندگی واقعی را بررسی کند.

نمایشنامه در نهایت بیش از آنکه صرفاً بازگویی یک واقعه تاریخی باشد، درباره انتخاب دشوار هنرمندی است که میان باورهای سیاسی، ملاحظات شخصی و مسئولیتی که در برابر جامعه احساس می‌کند گرفتار شده است.

مشخصات کتاب پابرهنه‌ها تمرین انقلاب می‌کنند

در یک نگاه

راهنمای مطالعه

آشنایی مختصر با قیام ۱۷ ژوئن ۱۹۵۳ در آلمان شرقی و جایگاه برتولت برشت به درک بهتر نمایشنامه کمک می‌کند. همچنین بهتر است هنگام خواندن، به موازی شدن دو موقعیت توجه کنید: آنچه در تمرین تئاتر درباره شورش و قدرت گفته می‌شود و آنچه هم‌زمان در خیابان در حال رخ دادن است.

این کتاب مناسب شماست اگر…

• به نمایشنامه‌های تاریخی و سیاسی علاقه دارید.
• به آثار گونتر گراس و ادبیات آلمان قرن بیستم علاقه‌مندید.
• به رابطه میان هنر، سیاست و مسئولیت اجتماعی هنرمند فکر می‌کنید.
• از نمایشنامه‌هایی که یک رویداد تاریخی را از زاویه‌ای غیرمستقیم روایت می‌کنند لذت می‌برید.
• به برتولت برشت و تاریخ تئاتر مدرن آلمان علاقه دارید.

درباره نویسنده

گونتر گراس (1927–2015) نویسنده، نمایشنامه‌نویس، شاعر و هنرمند آلمانی بود که در سال ۱۹۹۹ جایزه نوبل ادبیات را دریافت کرد. آثار او اغلب با تاریخ آلمان، تجربه جنگ، مسئولیت فردی و جمعی و پیامدهای تحولات سیاسی قرن بیستم درگیر هستند.

گراس در آثار خود بارها به سراغ تاریخ معاصر آلمان رفت، اما معمولاً آن را به شکل روایتی مستقیم و ساده بازگو نکرد. «پابرهنه‌ها تمرین انقلاب می‌کنند» نیز نمونه‌ای از همین رویکرد است: یک رویداد تاریخی به بستری برای بررسی رفتار روشنفکران و هنرمندان در برابر بحران سیاسی تبدیل می‌شود.

درباره مترجم

امرالله صابری مترجم و بازیگر ایرانی بود که در کنار فعالیت‌های سینمایی و تئاتری، به ترجمه آثار ادبی نیز پرداخت. ترجمه «پابرهنه‌ها تمرین انقلاب می‌کنند» از گونتر گراس یکی از آثار ترجمه‌شده اوست.

کتاب‌های مشابه

چند نکته درباره کتاب پابرهنه‌ها تمرین انقلاب می‌کنند

پابرهنه‌ها تمرین انقلاب می‌کنند درباره چه اتفاقی است؟

نمایشنامه به قیام کارگران آلمان شرقی در ۱۷ ژوئن ۱۹۵۳ می‌پردازد و واکنش هنرمندان و به‌ویژه برتولت برشت را در برابر این رویداد به مرکز داستان می‌آورد.

برتولت برشت چه نقشی در نمایشنامه دارد؟

برشت در نمایشنامه با عنوان «رئیس» حضور دارد و مشغول کار روی اقتباس خود از کوریولانوس شکسپیر است. کارگران معترض از او می‌خواهند از اعتبارش برای حمایت از جنبش آنان استفاده کند و همین درخواست او را در موقعیتی دشوار قرار می‌دهد.

چرا تمرین تئاتر در این نمایشنامه اهمیت دارد؟

تمرین تئاتر در کنار قیام واقعی کارگران قرار گرفته است. این دو موقعیت به گراس اجازه می‌دهند فاصله میان بازنمایی انقلاب در هنر و تجربه واقعی انقلاب و اعتراض را بررسی کند و درباره مسئولیت هنرمند در برابر جامعه پرسش‌هایی مطرح کند.