کتاب سفرنامه های ونیزیان در ایران (انتشارات خوارزمی)

معرفی کتاب سفرنامه های ونیزیان در ایران

سفرنامه‌های ونیزیان در ایران مجموعه‌ای از شش سفرنامه است که گزارش‌های چند تن از مسافران و نمایندگان ونیزی و یک بازرگان را درباره ایران در اختیار خواننده قرار می‌دهد. این افراد در فاصله حکومت اوزون حسن آق‌قویونلو تا سال‌های آغازین دوره صفوی به ایران سفر کرده‌اند و مشاهدات خود را از شهرها، مردم، حکومت، راه‌ها و شرایط اجتماعی و اقتصادی سرزمین ایران ثبت کرده‌اند.

اهمیت این مجموعه در این است که ایران را از نگاه مسافرانی اروپایی روایت می‌کند که در سده‌های پانزدهم و شانزدهم میلادی با بخش‌هایی از ایران و سرزمین‌های پیرامون آن آشنا شده‌اند. گزارش‌های آنان در کنار اطلاعات مربوط به سفر، حاوی مشاهداتی درباره اوضاع سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی ایران نیز هست.

ترجمه منوچهر امیری از این مجموعه از ترجمه‌های شناخته‌شده فارسی آن است و کتاب خوارزمی از منابع مورد استفاده در پژوهش‌های مربوط به سفرنامه‌های اروپایی و تاریخ ایران نیز به شمار آمده است.

خلاصه کتاب سفرنامه های ونیزیان در ایران

این کتاب برخلاف یک سفرنامه تک‌نویسنده، مجموعه‌ای از روایت‌های مستقل است. در میان نویسندگان آن نام‌هایی مانند جوزافا باربارو، آمبروزیو کنتارینی، کاترینو زنو، آنجوللو و وینچنتو دالساندری دیده می‌شود. هر یک از این مسافران در دوره‌ای متفاوت از تحولات سیاسی ایران به سرزمین‌های ایرانی آمده‌اند و بخشی از دیده‌ها و تجربه‌های خود را ثبت کرده‌اند.

سه سفرنامه نخست، به‌ویژه با دوره اوزون حسن و تحولات سیاسی آن زمان ارتباط دارند. در گزارش‌ها از شهرها و مسیرهای سفر، مناسبات سیاسی، وضعیت اجتماعی، تجارت و شیوه زندگی مردم سخن گفته می‌شود و از این جهت مجموعه تصویری چندوجهی از ایران در آن دوره ارائه می‌کند.

ارزش کتاب فقط در اطلاعاتی که درباره ایران ارائه می‌کند نیست؛ تفاوت نگاه نویسندگان نیز آن را خواندنی می‌کند. خواننده با گزارش‌هایی روبه‌روست که حاصل مشاهده مسافرانی از یک فرهنگ دیگرند و به همین دلیل، در کنار اطلاعات تاریخی، می‌توان تفاوت نگاه اروپاییان به جامعه و سیاست ایران را نیز در آنها مشاهده کرد.

مشخصات کتاب سفرنامه های ونیزیان در ایران

در یک نگاه

راهنمای مطالعه

برای مطالعه این کتاب بهتر است هر سفرنامه را تا حد امکان به عنوان روایتی مستقل در نظر بگیرید. داشتن یک نقشه تاریخی ایران و آشنایی مقدماتی با دوره آق‌قویونلو و آغاز صفویه نیز به فهم بهتر مسیرها و اشخاص کمک می‌کند. همچنین باید توجه داشت که این گزارش‌ها حاصل نگاه مسافرانی از خارج از ایران هستند و مشاهدات آنان را نمی‌توان بدون در نظر گرفتن موقعیت، هدف سفر و پیش‌فرض‌های فرهنگی نویسندگان، گزارشی کاملاً بی‌طرفانه از ایران دانست.

این کتاب مناسب شماست اگر…

• به سفرنامه‌های تاریخی و روایت‌های اروپاییان از ایران علاقه دارید.
• درباره دوره آق‌قویونلو و سال‌های آغازین صفویه مطالعه می‌کنید.
• به تاریخ اجتماعی و فرهنگی ایران در سده‌های گذشته علاقه‌مندید.
• می‌خواهید ایران را از زاویه نگاه مسافران و نمایندگان اروپایی بشناسید.
• به منابع تاریخی چندروایتی و گزارش‌های سفر علاقه دارید.

درباره نویسندگان

این کتاب حاصل نوشته‌های چند مسافر و نماینده ونیزی است و بنابراین نمی‌توان برای آن یک نویسنده واحد در نظر گرفت. از جمله نویسندگان شناخته‌شده مجموعه، جوزافا باربارو، آمبروزیو کنتارینی و کاترینو زنو هستند. در کنار آنها، سفرنامه‌های آنجوللو و وینچنتو دالساندری نیز در مجموعه آمده‌اند.

این افراد با انگیزه‌ها و موقعیت‌های متفاوت وارد ایران شدند و گزارش‌هایشان نیز از نظر موضوع و زاویه دید یکسان نیست. همین تفاوت، یکی از ویژگی‌های مهم مجموعه است و امکان مقایسه روایت‌های مختلف از ایران را فراهم می‌کند.

درباره مترجم

منوچهر امیری از مترجمانی است که در ترجمه آثار تاریخی و سفرنامه‌های مربوط به ایران فعالیت داشته است. نام او در کتاب‌شناسی‌های معتبر در کنار ترجمه سفرنامه‌های ونیزیان در ایران ثبت شده و این ترجمه از سوی انتشارات خوارزمی منتشر شده است.

کتاب‌های مشابه

چند نکته درباره کتاب سفرنامه های ونیزیان در ایران

این کتاب چند سفرنامه را شامل می‌شود؟

این اثر مجموعه‌ای از شش سفرنامه است که توسط چند مسافر و نماینده ونیزی و یک بازرگان نوشته شده‌اند.

سفرنامه‌های کتاب مربوط به چه دوره‌ای از تاریخ ایران هستند؟

گزارش‌های مجموعه از دوره حکومت اوزون حسن آق‌قویونلو آغاز می‌شوند و بخشی از آنها به سال‌های آغازین دوره صفوی مربوط است.

چرا روایت ونیزیان از ایران اهمیت دارد؟

زیرا این سفرنامه‌ها علاوه بر ثبت مسیر و مشاهدات سفر، اطلاعاتی درباره اوضاع سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی ایران ارائه می‌کنند و امکان مطالعه ایران از زاویه نگاه مسافران اروپایی را فراهم می‌سازند.