معرفی کتاب پنج سال قبل از 1985
پنج سال قبل از 1985 نوشته محمد محمدعلی، سفرنامه‌ای است که حاصل سفر نویسنده به اتحاد جماهیر شوروی و مشاهدات او از جامعه و فضای فرهنگی و اجتماعی آن کشور است. این کتاب در سال 1378 منتشر شد و در کارنامه محمد محمدعلی، در کنار آثار داستانی و پژوهشی او، جایگاهی متفاوت دارد.
محمد محمدعلی در این سفرنامه تنها به ثبت مسیر سفر و توصیف مکان‌ها اکتفا نمی‌کند. آنچه برای او اهمیت دارد، مشاهده جامعه‌ای متفاوت و روبه‌رو شدن با نظامی اجتماعی و اقتصادی است که در آن زمان در بخش بزرگی از جهان به‌عنوان یکی از الگوهای مهم سیاسی و اقتصادی شناخته می‌شد. بنابراین، تجربه سفر در کتاب با تأملات شخصی نویسنده درباره جامعه، عدالت، زندگی مردم و تصویری که از شوروی در ذهن داشته، درهم می‌آمیزد.
اهمیت کتاب بیش از آنکه در ارائه یک گزارش رسمی از اتحاد شوروی باشد، در ثبت نگاه یک نویسنده ایرانی به جامعه شوروی در سال‌های پایانی این نظام است؛ نگاهی که هم مشاهده‌گر است و هم شخصی و در برخی بخش‌ها با بازاندیشی نسبت به تصورات پیشین نویسنده همراه می‌شود.
خلاصه کتاب پنج سال قبل از 1985
محمد محمدعلی در این کتاب تجربه سفر خود به شوروی را روایت می‌کند و از آنچه در جریان این سفر دیده و تجربه کرده است، سخن می‌گوید. بخش‌هایی از کتاب به مشاهدات او از شهرها، مردم، محیط اجتماعی و زندگی روزمره اختصاص دارد و در کنار آن، نویسنده برداشت‌های خود را از ساختار اقتصادی و اجتماعی شوروی مطرح می‌کند.
یکی از نکات مهم کتاب، فاصله میان تصویر ذهنی نویسنده از شوروی و آن چیزی است که در سفر با آن روبه‌رو می‌شود. در نوشته‌ای از خود محمد محمدعلی درباره این اثر، او صراحتاً از این سخن گفته که در آن سال‌ها از اقتصاد سوسیالیستی شوروی برای خود نوعی تابو ساخته و نشانه‌هایی از عدالت اجتماعی و رفع تبعیض را در آن می‌دیده است. این خودانتقادی، برای فهم زاویه دید سفرنامه اهمیت دارد.
از این منظر، کتاب فقط شرح یک سفر خارجی نیست؛ بلکه روایت مواجهه یک نویسنده با واقعیتی است که بخشی از باورها و تصورات قبلی او را به چالش می‌کشد. به همین دلیل، خواندن آن می‌تواند برای کسانی که به تاریخ اجتماعی شوروی، تجربه‌های سفرنامه‌ای و رابطه میان مشاهده و پیش‌داوری علاقه دارند، جذاب باشد.
مشخصات کتاب پنج سال قبل از 1985
| مشخصات | اطلاعات |
|---|---|
| نویسنده | محمد محمدعلی |
| ناشر | نشر علم |
| تاریخ چاپ | 1378 |
| نوبت چاپ | اول |
| جلد | شومیز |
| قطع | رقعی |
| تعداد صفحه | 443 |
| شابک | – |
| وضعیت کیفی | عالی |
در یک نگاه
| مولفه‌های اصلی | توضیح |
|---|---|
| ژانر | 📖 سفرنامه |
| موضوع اصلی | 🗺️ سفر و مشاهدات محمد محمدعلی از شوروی |
| درون‌مایه‌ها | 👥 جامعه، عدالت اجتماعی، اقتصاد، زندگی روزمره و تفاوت میان تصور و واقعیت |
| فضای کتاب | 🔎 مشاهده‌گر، شخصی و تأملی |
| ویژگی برجسته | ✨ ثبت تجربه یک نویسنده ایرانی از شوروی و بازنگری در تصورات پیشین خود درباره آن جامعه |
راهنمای مطالعه
| معیار | ارزیابی |
|---|---|
| دشواری نثر | ★★☆☆☆ |
| حجم اطلاعات اجتماعی و تاریخی | ★★★★☆ |
| نیاز به آشنایی مقدماتی با تاریخ شوروی | ★★★☆☆ |
| مناسب برای مطالعه پیوسته | ★★★★★ |
| زمان تقریبی مطالعه | حدود 10 تا 13 ساعت |
برای درک بهتر کتاب، بد نیست موقعیت تاریخی شوروی در دهه‌های پایانی قرن بیستم را در نظر داشته باشید. با این حال، لازم نیست پیش از شروع مطالعه اطلاعات گسترده‌ای درباره تاریخ شوروی داشته باشید؛ بخش مهمی از کتاب از مسیر تجربه شخصی و مشاهده‌های نویسنده پیش می‌رود.
همچنین بهتر است میان مشاهدات محمد محمدعلی و یک گزارش تاریخی بی‌طرف تمایز قائل شوید. کتاب حاصل تجربه و نگاه شخصی یک نویسنده در دوره‌ای مشخص است و ارزش آن تا حد زیادی در همین زاویه دید قرار دارد.
این کتاب مناسب شماست اگر…
- به سفرنامه‌های معاصر و تجربه سفر نویسندگان علاقه دارید.
- می‌خواهید تصویری از شوروی را از نگاه یک نویسنده ایرانی دنبال کنید.
- به تاریخ اجتماعی و زندگی روزمره در کشورهای بلوک شرق علاقه‌مندید.
- از سفرنامه‌هایی که با خاطره، تحلیل و خودنگری نویسنده ترکیب می‌شوند لذت می‌برید.
- آثار محمد محمدعلی را دنبال می‌کنید و می‌خواهید وجه متفاوتی از کارنامه او را بخوانید.
درباره نویسنده
محمد محمدعلی نویسنده و پژوهشگر ادبی ایرانی بود که در سال 1327 در تهران متولد شد. بخش مهمی از کارنامه او را داستان و رمان تشکیل می‌دهد، اما در کنار آثار داستانی، سفرنامه، گفت‌وگو و پژوهش ادبی نیز نوشت. «پنج سال قبل از 1985» در سال 1378 منتشر شد و در کتاب‌شناسی آثار او به‌عنوان سفرنامه ثبت شده است.
محمد محمدعلی در فعالیت‌های ادبی و مطبوعاتی نیز حضور داشت و با نشریاتی مانند «آدینه» و «کارنامه» همکاری کرد. او سال‌ها به آموزش داستان‌نویسی نیز پرداخت و در سال‌های پایانی زندگی در ونکوور فعالیت ادبی خود را ادامه داد. محمد محمدعلی در 23 شهریور 1402 در ونکوور درگذشت.
کتابهای مشابه
| کتاب | نویسنده | وجه شباهت |
|---|---|---|
| سفرنامه شوروی (Journey to the Soviet Union) | آندره ژید (André Gide) | روایت یک نویسنده از سفر به شوروی و مواجهه مستقیم با جامعه و واقعیت‌های آن |
| یادداشت‌های سفر به روسیه (Letters from Russia) | آستولف دو کوستین (Astolphe de Custine) | نمونه‌ای کلاسیک از سفرنامه‌ای که مشاهدات سفر را با داوری و تحلیل اجتماعی پیوند می‌دهد |
| فرزند انقلاب (Son of the Revolution) | لیانگ هنگ (Liang Heng) | روایتی شخصی از زندگی در یک نظام کمونیستی و تجربه جامعه‌ای درگیر تحولات سیاسی و اجتماعی |
چند نکته درباره کتاب پنج سال قبل از 1985
«پنج سال قبل از 1985» چه نوع کتابی است؟
این کتاب یک سفرنامه است، نه رمان یا مجموعه داستان. محمد محمدعلی در آن تجربه سفر خود به شوروی و برداشت‌هایش از جامعه و زندگی در آن کشور را روایت می‌کند.
آیا کتاب فقط درباره مکان‌هایی است که نویسنده در شوروی دیده است؟
خیر. مشاهده مکان‌ها و مردم بخشی از سفرنامه است، اما نویسنده از این مشاهدات برای پرداختن به مسائل اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی و همچنین بازنگری در تصورات قبلی خود استفاده می‌کند.
چرا عنوان کتاب «پنج سال قبل از 1985» است؟
عنوان کتاب به سال 1980، یعنی پنج سال پیش از 1985، اشاره دارد و با زمان سفر و تجربه نویسنده در شوروی ارتباط دارد. کتاب در سال 1378 منتشر شد و در کارنامه محمد محمدعلی به‌عنوان سفرنامه شوروی شناخته می‌شود.
تجربه ای ثبت نشده
هنوز هیچ تجربه خریدی برای این محصول ثبت نشده است
معرفی نشر علم
نشر علم یکی از باسابقه‌ترین و معتبرترین مؤسسات انتشاراتی ایران است که با انتشار کتابهای ادبی، تاریخی، فلسفی، علوم انسانی، زبان، فرهنگ‌نامه، هنر و آثار مرجع، سهم مهمی در توسعه فرهنگ کتاب‌خوانی و صنعت نشر کشور داشته است. کیفیت علمی آثار، همکاری با نویسندگان و مترجمان برجسته و سابقه طولانی فعالیت، این انتشارات را به یکی از نام‌های ماندگار نشر ایران تبدیل کرده است.
تاریخچه نشر علم
پیشینه نشر علم به تأسیس کتابفروشی علم توسط حاج محمدحسن علمی در دهه ۱۳۰۰ خورشیدی بازمی‌گردد. این مجموعه به‌تدریج فعالیت خود را از کتابفروشی به نشر کتاب گسترش داد و با مدیریت نسل بعدی خانواده علمی، به‌ویژه جعفر علمی، به یکی از مهم‌ترین ناشران خصوصی ایران تبدیل شد. نشر علم طی دهه‌های گذشته با انتشار آثار ماندگار در حوزه‌های مختلف، نقش مؤثری در معرفی نویسندگان، مترجمان و پژوهشگران ایرانی و خارجی داشته و همچنان از ناشران فعال و معتبر کشور به شمار می‌رود.
موضوع کتابهای نشر علم
کتابهای منتشرشده توسط نشر علم موضوعات متنوعی مانند ادبیات کلاسیک و معاصر ایران و جهان، فلسفه، تاریخ، علوم اجتماعی، روان‌شناسی، زبان و ادبیات فارسی، فرهنگ‌نامه‌ها، واژه‌نامه‌ها، هنر و آثار مرجع را در بر می‌گیرند. این انتشارات آثار نویسندگان و مترجمان برجسته‌ای را منتشر کرده و بسیاری از کتابهای آن طی سال‌ها به منابع معتبر دانشگاهی و پژوهشی تبدیل شده‌اند. انتشار فرهنگ‌ها و کتابهای مرجع نیز از مهم‌ترین ویژگی‌های کارنامه نشر علم است.
خرید کتابهای نشر علم
در این صفحه مجموعه‌ای از کتابهای منتشرشده توسط نشر علم معرفی شده است. اگر به دنبال خرید کتابهای این ناشر یا آشنایی با آثار منتشرشده در حوزه ادبیات، تاریخ، فلسفه، علوم انسانی، زبان و هنر هستید، می‌توانید فهرست کتابهای موجود را مشاهده کرده و اطلاعات هر کتاب را بررسی کنید.
نقد و بررسی‌ها
هنوز بررسی‌ای ثبت نشده است.