کتاب تاریخ روان شناسی اثر موریس روشلن

معرفی کتاب تاریخ روان شناسی

تاریخ روان شناسی نوشته موریس روشلن، کتابی مختصر و آموزشی درباره شکل‌گیری و تحول روان‌شناسی به عنوان یک دانش مستقل است. روشلن در این کتاب به مسیری می‌پردازد که روان‌شناسی از مباحث فلسفی درباره ذهن و انسان طی کرد تا به حوزه‌ای تبدیل شد که از مشاهده، آزمایش و روش‌های علمی برای مطالعه رفتار و فرایندهای روانی استفاده می‌کند.

نکته مهم در این کتاب آن است که تاریخ روان‌شناسی صرفاً به معرفی چند نظریه‌پرداز محدود نمی‌شود. روشلن تحول این دانش را از خلال تغییر موضوعات، روش‌های تحقیق و شاخه‌های مختلف روان‌شناسی دنبال می‌کند. در ساختار کتاب، مباحثی مانند روان‌شناسی تجربی، روان‌شناسی حیوانی و روان‌شناسی تفاوت‌های فردی جای دارند و در کنار آن‌ها به تحول روش‌های مطالعه روان و رفتار نیز توجه می‌شود.

اصل فرانسوی کتاب با عنوان Histoire de la psychologie نخستین‌بار در سال ۱۹۵۷ در مجموعه «چه می‌دانم؟» انتشارات دانشگاهی فرانسه منتشر شد و در چاپ‌های بعدی نیز گسترش یافت. نسخه‌ای که در اینجا معرفی می‌شود، ترجمه فارسی محمدحسین سروری است که در سال ۱۳۵۳ توسط انتشارات کتاب زمان منتشر شده است.

خلاصه کتاب تاریخ روان شناسی

کتاب با این مسئله اساسی سروکار دارد که روان‌شناسی چگونه از تأملات فلسفی درباره «نفس» و «ذهن» به یک رشته علمی تبدیل شد. در این مسیر، ظهور روان‌شناسی تجربی اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند؛ زیرا مطالعه رفتار و فرایندهای روانی به‌تدریج از بحث‌های صرفاً نظری فاصله گرفت و به مشاهده و آزمایش متکی شد.

در ادامه، روشلن شکل‌گیری و گسترش شاخه‌های مختلف روان‌شناسی را بررسی می‌کند. روان‌شناسی تجربی، مطالعه رفتار حیوانات و روان‌شناسی تفاوت‌های فردی از جمله حوزه‌هایی هستند که در کتاب جای می‌گیرند. این تقسیم‌بندی نشان می‌دهد که روان‌شناسی از همان آغاز یک موضوع یکپارچه و ساده نبوده و با گسترش روش‌های پژوهش، حوزه‌های تخصصی متفاوتی در آن شکل گرفته است.

اهمیت کتاب برای خواننده امروز بیشتر در همین نگاه تاریخی است: بسیاری از مفاهیم و روش‌هایی که در روان‌شناسی معاصر بدیهی به نظر می‌رسند، نتیجه یک روند تدریجی و گاه پرچالش هستند. مطالعه تاریخ این رشته کمک می‌کند تفاوت میان مکاتب، روش‌ها و موضوعات پژوهش روان‌شناختی در بستر شکل‌گیری آنها بهتر فهمیده شود.

مشخصات کتاب تاریخ روان شناسی

در یک نگاه

راهنمای مطالعه

برای مطالعه این کتاب لازم نیست دانش تخصصی روان‌شناسی داشته باشید. با این حال، آشنایی مقدماتی با نام مکاتب و چهره‌های اصلی روان‌شناسی می‌تواند ارتباط میان بخش‌های مختلف کتاب را روشن‌تر کند. بهتر است کتاب را با توجه به ترتیب تاریخی مباحث بخوانید، زیرا هدف اصلی آن نشان دادن روند شکل‌گیری و تخصصی‌شدن روان‌شناسی است.

این کتاب مناسب شماست اگر…

• می‌خواهید با تاریخ شکل‌گیری روان‌شناسی به عنوان یک علم آشنا شوید.
• به رابطه میان فلسفه، روش علمی و روان‌شناسی علاقه دارید.
• می‌خواهید پیش از مطالعه آثار تخصصی‌تر، تصویری کلی از شاخه‌های روان‌شناسی به دست آورید.
• به کتاب‌های قدیمی و کلاسیک در حوزه تاریخ علم و روان‌شناسی علاقه‌مندید.
• می‌خواهید تحول روان‌شناسی تجربی و دیگر شاخه‌های این رشته را در یک متن نسبتاً فشرده دنبال کنید.

درباره نویسنده

موریس روشلن (Maurice Reuchlin) روان‌شناس فرانسوی بود که در سال ۱۹۲۰ متولد شد و در سال ۲۰۱۵ درگذشت. او در دانشگاه رنه دکارت پاریس ۵ تدریس می‌کرد و آثار متعددی در زمینه روان‌شناسی، روش‌های پژوهش، روان‌شناسی تفاوت‌های فردی و سنجش روان‌شناختی داشت.

Histoire de la psychologie یکی از آثار شناخته‌شده اوست که نخستین انتشار آن به سال ۱۹۵۷ بازمی‌گردد و در چاپ‌های متعدد بعدی نیز منتشر شده است. روشلن در این اثر به جای ارائه تاریخ روان‌شناسی به صورت مجموعه‌ای از زندگی‌نامه‌ها، بر تحول شاخه‌ها و روش‌های علمی این رشته تمرکز دارد.

کتاب‌های مشابه

چند نکته درباره کتاب تاریخ روان شناسی

کتاب تاریخ روان شناسی بیشتر درباره چیست؟

موضوع اصلی کتاب، روند شکل‌گیری روان‌شناسی به عنوان یک دانش علمی و تحول شاخه‌ها و روش‌های آن است. روان‌شناسی تجربی، روان‌شناسی حیوانی و روان‌شناسی تفاوت‌های فردی از جمله مباحث اصلی کتاب هستند.

آیا برای خواندن این کتاب به دانش تخصصی روان‌شناسی نیاز است؟

خیر. کتاب با رویکردی تاریخی و آموزشی نوشته شده و می‌تواند برای خواننده‌ای که آشنایی مقدماتی با روان‌شناسی دارد نیز قابل استفاده باشد. البته داشتن اطلاعات قبلی درباره مکاتب و چهره‌های مهم این رشته، مطالعه آن را آسان‌تر می‌کند.

چرا مطالعه تاریخ روان شناسی اهمیت دارد؟

شناخت تاریخ این رشته کمک می‌کند مفاهیم و روش‌های روان‌شناسی را جدا از زمینه شکل‌گیری‌شان نبینیم. بسیاری از اختلاف‌نظرهای میان مکاتب روان‌شناسی از تفاوت در تعریف موضوع علم، روش مطالعه و نوع شواهد مورد استفاده آنها ناشی شده است.